17 mei Murmellius

Over sterrenkijkers en Pappa Puerorum

Het is maandag 17 mei 2010. Een nieuwe schoolweek breekt vandaag aan bij het Murmelliusgymnasium aan de Bergerhout. Dit gebouw werd in de periode 1939-1940 gebouwd in de stijl van de Delftse school. Karakteristiek aan het pand is de hoge toren. Deze toren had naast een architectonische ook een wetenschappelijke functie. Via een steile ijzeren trap kon de bovenste torenvloer worden bereikt. In elk van de vier dakvlakken zitten twee luiken. Deze luiken worden via staalkabels verbonden met contragewichten in de stalen gewichtkoker onder de spits. Door een luik te openen kon je met een sterrenkijker het heelal bestuderen. Naast het gebouw is ook de tuinaanleg beschermd. Bijzonder onderdeel hiervan is het zandstenen poortje van de Latijnse school waar we jullie vorige week al over vertelden.

De school is vernoemd naar Johannes Murmellius. Johannes schreef opvoedkundige verhandelingen en schoolboeken, met als grootste succes Pappa Puerorum. Dit was een eenvoudig schoolboek voor het begin-onderwijs in het Latijn. In 1513 wordt Murmellius op verzoek van het Alkmaarse schoolbestuur rector van de Alkmaarse school. Hij trekt veel leerlingen uit Nederland, maar ook uit Duitsland en België, waardoor het leerlingaantal al gauw verzesvoudigd. In 1517 komt er aan deze bloeiperiode abrupt een einde als Grote Pier en zijn Zwarte Hoop Alkmaar binnenvallen en de stad plunderen. Murmellius vlucht naar Deventer waar hij in datzelfde jaar nog overlijdt.

Het gebouw heeft allerlei prachtige details die verwijzen naar de klassieke cultuur en onderwijs:

• In de aula bevindt zich een kalkstenen reliëf van de uit Bergen afkomstige beeldhouwer Tjipke Visser. Dit ingemetselde kunstwerk symboliseert de overdracht van de klassieke cultuur op de hedendaagse jeugd
• Een tweede gevelsteen vinden we in de hal waar een reliëf van tevens een Bergense kunstenaar, Marijcke Visser, verbeeldt hoe het licht der wetenschap de donkere wolken der onwetendheid verdrijft
• Het gebrandschilderde raam in de hal laat een spreuk van Vondel zien: Wat is schoonheit? Wat's roem der jonkheit anders dan een bloem. Om deze spreuk is weelderige plantengroei aangebracht met motieven en symbolen uit de Griekse oudheid (onder andere een zuil, een buste, een Griekse tempel en een zon met Apollo rijdend op een strijdwagen)
• Het trappenhuis aan de westkant heeft een betegeld trapbordes met in het midden de vorm van een Romeinse helm

• Categorieën:
• Musea en Scholen