26 oktober Omval

Over de Noordervaart en een overhaal

Het is dinsdag 26 oktober 2010. Aan de westelijke rand van de droogmakerij Schermer ontstond in de loop van de 17e eeuw een kleine buurtschap, de Omval genaamd. Dit bestond uit een rijtje huizen aan het uiteinde van de Noordervaart (de hoofdwaterloop van de droogmakerij). De oorspronkelijk naam van de Noordervaart was de Alkmaarder Vaart. Met behulp van een overhaal konden kleine scheepjes bij de Omval vanuit de Schermer naar Alkmaar komen.

Een overhaal, ook wel overtoom genoemd, is een installatie waarbij een schip over land van het ene in het andere water wordt getrokken. Dit was soms nodig om het aanwezige waterpeilverschil te overwinnen. Een overhaal is een voorloper van de schutsluis en bestond vaak uit een helling met daarop ingevette balken. Met behulp van een takel werd een schip uit het water getrokken en over de balken naar het andere water gerold.

Rond 1920 is het deel van de Noordervaart dat bij de Omval lag, gedempt en omgevormd tot plantsoen. De wegen die aan beide zijden van het water lagen, liggen er nog steeds.

• Categorieën:
• Pleinen en Straten