14 juni Spoorbuurt

Over bewoners die de Spoorbuurt van de sloophamer hebben gered

Het is maandag 14 juni 2010. De spanning stijgt, Nederland speelt vandaag zijn openingswedstrijd tegen Denemarken voor het WK voetbal. Heel werkend Nederland heeft vandaag om 13.30 uur een lange pauze of heeft een andere creatieve manier gevonden om de wedstrijd van onze jongens te kunnen volgen. Wij komen in de stemming in de totaal in oranje gehulde Spoorbuurt en proeven het WK-sfeertje in de Spoorstraat.

In de tweede helft van de 19e eeuw begon men door het toenemende inwonersaantal van Alkmaar de woningbouw uit te breiden. Dit vindt eerst binnen de singels en vanaf het laatste kwart van de 19e eeuw ook buiten de singels plaats. Dit gebeurd in eerste instantie langs de al bestaande routes, singels en uitvalswegen. Eind 19e en begin 20e eeuw ontstaan buiten de singels de eerste woongebieden. Als eerste kwam tussen het station en de binnenstad de Spoorbuurt van de grond. Hier leidde de geringe overheidsbemoeienis tot een economisch optimale indeling. De huizen werden opeen gebouwd, vaak zonder voortuinen, waardoor een stedelijk beeld is ontstaan van smalle straatjes.

Eind jaren vijftig en in het begin van de roerige jaren zestig maakten veel steden bedreigende plannen voor hun binnensteden. Ook in Alkmaar had het weinig gescheeld of historische stadsgrachten waren gedempt. In 1967 kreeg de Spoorbuurt de bestemming kantoorwijk, de bewoners moesten verhuizen naar nieuwbouwwijken waar ze drie keer zoveel huur moesten gaan betalen. De hier toen al sterk ontstane sociale gemeenschap werd uiteen gerukt en verkrotting en dichtgetimmerde huizen rukten op. De Spoorbuurt pikte dit niet en zet een (voor die tijd vernieuwend) buurtcomité op om georganiseerd actie te voeren.

Dit georganiseerde verzet werpt zijn vruchten af. Door eigen onderzoeken, enquêtes en concrete tegenvoorstellen wordt in 1974 het besluit tot sloop teruggedraaid. De Spoorbuurt werd gered van de sloophamer dankzij haar eigen bewoners. Hiermee blijkt stadsvernieuwing achteraf ook te hebben gewerkt als een kruiwagen voor maatschappelijke veranderingen. Burgers werden mondiger en durfden meer in te gaan tegen (besluiten van) bestuurders en gemeente.

Nu is het woonkarakter in de Spoorbuurt behouden gebleven en zelfs versterkt. De sociale gemeenschap is sterk en voelbaar, wij denken dat de buurt vandaag massaal samen voor oranje juicht: Hup Holland Hup!

• Categorieën:
• Pleinen en Straten